Nowozelandzki system wyborczy i zarządzanie
Nowa Zelandia działa w systemie parlamentarnym, gdzie ramy wyborcze uległy znacznej ewolucji. Od czasu wyborów w 1996 roku, kraj ten korzystał z proporcjonalnego systemu wyborczego (MMP). System ten zastąpił system FPP (first-past-the-post), który był używany przez większość jego historii. Wprowadzenie MMP nastąpiło po referendum przeprowadzonym w 1993 roku.
W ramach struktury MMP wyborcy oddali dwa tajne głosowania. Pierwszy głos jest przeznaczony dla konkretnego kandydata w ramach elektoratu geograficznego. Drugi głos jest oddawany na partię polityczną, ustalającą ogólny skład rządu. Łączna liczba mandatów partii w Parlamencie jest zasadniczo ustalana przez jej udział w głosowaniu partii politycznej.
Struktura parlamentarna i wybory
Parlament Nowej Zelandii składa się z jednego organu ustawodawczego, Izba Reprezentantów. Choć typowa wielkość wynosi około 120 posłów, całkowita liczba posłów może nieznacznie wzrosnąć ze względu na obecność miejsc zawieszonych, w zależności od wyników wyborów. Na przykład 54. parlament, wybrany w 2023 roku, składał się z 123 mandatów, z czego 72 wypełniły posłowie elektoratowi, a reszta według listy posłów wybranych z list partii rankingowych.
Wybory odbywają się zazwyczaj co trzy lata, z czasem regulowanym przez ustawę konstytucyjną z 1986 r. i ustalone konwencje polityczne. Kadencja parlamentu była jednak zróżnicowana na przestrzeni dziejów. Początkowy termin ustanowiony przez New Zealand Constitution Act 1852 może trwać do pięciu lat, ale w 1879 roku został skrócony do trzech lat. Termin ten został następnie zmieniony w czasie wojen i kryzysów gospodarczych, takich jak przedłużenie do pięciu lat w czasie pierwszej wojny światowej i do czterech lat w czasie Wielkiego Kryzysu.
Kwalifikowalność do głosowania i prawo głosu
Nowa Zelandia ma historię progresywnych wyborów. W 1893 roku kraj ten stał się pierwszym samorządnym narodem, który przyznał kobietom prawo do głosowania. To ustanowiło powszechne prawo wyborcze dla wszystkich dorosłych w wieku 21 lat i starszych w tym czasie. Wiek głosowania został później obniżony z 21 do 20 lat w 1969 roku. We współczesnej Nowa Zelandia, ogólnie, wszyscy mieszkańcy i obywatele w wieku 18 lat i starsi mają prawo do głosowania. Istnieją wyjątki dla obywateli, którzy mieszkali za granicą przez dłuższy czas lub dla osób skazanych, przetrzymywanych w szpitalach psychiatrycznych lub odbywających karę pozbawienia wolności przekraczającą trzy lata.
Ważne jest, aby zauważyć, że chociaż ogólny wiek głosowania wynosi 18 lat, zasady głosowania mające zastosowanie do europejskich osadników nie miały zastosowania do Maorów. To historyczne rozróżnienie pozostaje na miejscu, ponieważ siedem mandatów w Parlamencie jest wybieranych wyłącznie przez wyborców Maori. Niezależna Komisja Wyborcza odpowiada za przeprowadzenie tych wyborów powszechnych.
Podsumowując kluczowe aspekty procesu wyborczego:
- Wyborcy oddali dwie tajne karty do głosowania: jedną dla kandydata elektoratu i jedną dla partii politycznej.
- System MMP określa ogólny skład Izba Reprezentantów.
- Wybory parlamentarne odbywają się na ogół co trzy lata.
- Wiek wyborczy wynosi zazwyczaj 18 lat dla stałych mieszkańców i obywateli.
Te ramy instytucjonalne zapewniają, że reprezentacja polityczna w Nowa Zelandia odzwierciedla zarówno reprezentację geograficzną poprzez elektoraty, jak i reprezentację proporcjonalną poprzez listy partii.
Ten artykuł powstał przy wsparciu AI na podstawie wielu doniesień medialnych i jest weryfikowany przez naszą redakcję zgodnie z zasadami redakcyjnymi. Standardy redakcyjne · Zgłoszenia i kontakt
Komentarze 0